തിരുവനന്തപുരം: തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരാജയത്തിനു പിന്നാലെ സംസ്ഥാന ഘടകത്തില്‍ കേന്ദ്ര നേതൃത്വം തുടങ്ങിയ ഇടപെടലുകള്‍ പുതിയ ഘട്ടത്തിലേക്ക്.
പാര്‍ട്ടിയുടെ പ്രവര്‍ത്തനശൈലി പരിശോധിക്കാന്‍ 83 ചോദ്യങ്ങളുള്ള ചോദ്യാവലി തയ്യാറാക്കിയതോടെ സംസ്ഥാന നേതൃത്വത്തിന്റെ അധികാരരീതിയും സംഘടനാ പ്രവര്‍ത്തനവും വീണ്ടും പരിശോധനയ്ക്കു വിധേയമാകുകയാണ്. കേന്ദ്ര ജനറല്‍ സെക്രട്ടറി എം.എ. ബേബിയുടെ നേതൃത്വത്തില്‍ കേരളത്തിലെ പാര്‍ട്ടിയെ സംഘടനാപരമായി പുനഃക്രമീകരിക്കാനുള്ള നീക്കമായാണ് ഇതിനെ ചിലര്‍ വിലയിരുത്തുന്നത്. വ്യക്തികേന്ദ്രീകൃതമായ പ്രവര്‍ത്തനരീതി ഒഴിവാക്കി കൂട്ടായ നേതൃത്വത്തിന് പ്രാധാന്യം നല്‍കുക എന്നതാണ് പുതിയ പരിശോധനയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം.
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരാജയത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്വം ഒരാളില്‍ മാത്രം ചുമത്താനാവില്ലെന്നാണ് എം.എ. ബേബി നേരത്തേ വ്യക്തമാക്കിയത്. പാര്‍ട്ടിയുടെ കൂട്ടായ ഉത്തരവാദിത്വമാണെന്നും വിശദമായ പരിശോധന വേണമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഇപ്പോഴത്തെ നീക്കത്തെ പിണറായി വിജയനെ മാത്രം ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള നടപടിയായി കാണാനാവില്ല. എന്നാല്‍ സംസ്ഥാന നേതൃത്വത്തിന്റെ പ്രവര്‍ത്തനത്തില്‍ കേന്ദ്ര നേതൃത്വം നേരിട്ട് ഇടപെട്ടതും പിണറായി വിജയനോട് പ്രവര്‍ത്തനശൈലിയില്‍ മാറ്റം വരുത്താന്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടതും ഈ പരിശോധനയ്ക്ക് രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യം നല്‍കുന്നു.
സംസ്ഥാന സെക്രട്ടേറിയറ്റില്‍ മാറ്റങ്ങള്‍ വരുത്തിയതും കേന്ദ്ര നേതൃത്വത്തിന്റെ ഇടപെടലിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. പി. ജയരാജന്‍, എം.ബി. രാജേഷ്, വി. ശിവന്‍കുട്ടി എന്നിവരെ സെക്രട്ടേറിയറ്റില്‍ ഉള്‍പ്പെടുത്തി. തോമസ് ഐസക്കിനെയും ടി.പി. രാമകൃഷ്ണനെയും സെക്രട്ടേറിയറ്റില്‍നിന്ന് ഒഴിവാക്കി. സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി എം.വി. ഗോവിന്ദന്റെ പ്രവര്‍ത്തനത്തിലും വീഴ്ചകളുണ്ടായെന്ന് കേന്ദ്ര നേതൃത്വം ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയതായി റിപ്പോര്‍ട്ടുകളുണ്ട്. ഈ മാറ്റങ്ങളിലൂടെ സംസ്ഥാന നേതൃത്വത്തിന്റെ നിലവിലെ പ്രവര്‍ത്തനരീതിയില്‍ കേന്ദ്രം അതൃപ്തി രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.
പുതിയ ചോദ്യാവലി ഈ ഇടപെടലിന്റെ അടുത്ത ഘട്ടമാണ്. നേതാക്കളുടെ പ്രവര്‍ത്തനശൈലി മാത്രമല്ല, പാര്‍ട്ടിയുടെ നയങ്ങളില്‍നിന്നുള്ള വ്യതിചലനങ്ങളും തീരുമാനങ്ങള്‍ എടുക്കുന്ന രീതിയും പരിശോധിക്കും. അധികാരത്തിലുള്ളപ്പോള്‍ പാര്‍ട്ടി സംവിധാനത്തിന് പകരം ഭരണനേതൃത്വത്തിന് അമിതപ്രാധാന്യം ലഭിച്ചോ എന്നതും വിലയിരുത്തും. പാര്‍ട്ടി ഘടകങ്ങള്‍ ചര്‍ച്ച ചെയ്ത് തീരുമാനമെടുക്കുന്നതിനു പകരം മുകളില്‍നിന്നുള്ള നിര്‍ദേശങ്ങള്‍ മാത്രം നടപ്പാക്കുന്ന രീതിയുണ്ടായിരുന്നോ എന്നതും പരിശോധിക്കപ്പെടും.
പാര്‍ലമെന്ററി വ്യാമോഹത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങള്‍ക്കും പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. തിരഞ്ഞെടുപ്പില്‍ മത്സരിക്കാനും അധികാരസ്ഥാനങ്ങളില്‍ എത്താനും നേതാക്കള്‍ അമിത താല്‍പര്യം കാണിക്കുന്നുണ്ടോ എന്നാണ് പരിശോധിക്കുന്നത്. അധികാരവും പദവിയും ലക്ഷ്യമിടുന്ന സമീപനം പാര്‍ട്ടിയുടെ അടിസ്ഥാന പ്രവര്‍ത്തനത്തെ ബാധിച്ചിട്ടുണ്ടോ എന്നും അന്വേഷിക്കും. ഈ പ്രവണത അഴിമതിക്കും സംഘടനാ ദൗര്‍ബല്യത്തിനും വഴിയൊരുക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന ആശങ്കയും പാര്‍ട്ടിയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് അവലോകനങ്ങളില്‍ ഉയര്‍ന്നിരുന്നു.
പാര്‍ട്ടിയുടെ ജനകീയ അടിത്തറ ദുര്‍ബലമായതും പരിശോധനയിലെ പ്രധാന വിഷയമാണ്. സാധാരണ ജനങ്ങളുടെ പ്രശ്‌നങ്ങളില്‍ ഇടപെടേണ്ട ബഹുജന സംഘടനകള്‍ പലപ്പോഴും സര്‍ക്കാര്‍ സംവിധാനത്തെ ആശ്രയിച്ചുവെന്ന വിമര്‍ശനം പാര്‍ട്ടിയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് അവലോകനത്തില്‍ തന്നെയുണ്ട്. ജനങ്ങളുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെടുന്നതിനും അവരുടെ പ്രശ്‌നങ്ങളില്‍ സമരം നടത്തുന്നതിനും പകരം ഭരണപരമായ ഇടപെടലുകള്‍ക്ക് പ്രാധാന്യം നല്‍കിയെന്നാണ് വിലയിരുത്തല്‍. ഈ രീതി മാറ്റാതെ പാര്‍ട്ടിയുടെ പഴയ ജനകീയ സ്വാധീനം തിരിച്ചുപിടിക്കാനാവില്ലെന്ന തിരിച്ചറിവാണ് പുതിയ പരിശോധനയ്ക്ക് പിന്നില്‍.
എം.എ. ബേബിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള കേന്ദ്ര നേതൃത്വത്തിന് മുന്നിലുള്ള പ്രധാന വെല്ലുവിളി ഈ വിമര്‍ശനങ്ങളെ പ്രായോഗിക മാറ്റങ്ങളാക്കി മാറ്റുകയാണ്. ചോദ്യാവലിയില്‍ അഭിപ്രായം തേടുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം സംഘടനയിലെ പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ പരിഹരിക്കപ്പെടില്ല. നേതാക്കളുടെ ഉത്തരവാദിത്വം നിശ്ചയിക്കുകയും തീരുമാനമെടുക്കുന്ന രീതിയില്‍ മാറ്റം വരുത്തുകയും വേണം. സംസ്ഥാന സെക്രട്ടേറിയറ്റിലും ജില്ലാ കമ്മിറ്റികളിലും താഴെത്തട്ടിലുള്ള ഘടകങ്ങളിലും കൂട്ടായ ചര്‍ച്ചകള്‍ക്ക് കൂടുതല്‍ ഇടം നല്‍കേണ്ടിവരും. അതിനുള്ള മാര്‍ഗനിര്‍ദ്ദേശങ്ങള്‍ പുതിയ രൂപരേഖയില്‍ ഉള്‍പ്പെടുമെന്നാണ് സൂചന.
ഈ നീക്കത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യം പിണറായി വിജയന്റെ നേതൃത്വശൈലിയെക്കുറിച്ചുള്ള ചര്‍ച്ചയിലും കാണാം. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തില്‍ ഒരു നേതാവിന് അമിതപ്രാധാന്യം നല്‍കിയതും അധികാരം ഒരാളിലേക്ക് കേന്ദ്രീകരിച്ചതും തിരിച്ചടിക്ക് കാരണമായെന്ന് പാര്‍ട്ടിയുടെ വിലയിരുത്തലുകളില്‍ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാല്‍ പിണറായി വിജയനെ മാറ്റിനിര്‍ത്തുക എന്നതാണ് കേന്ദ്ര നേതൃത്വത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യമെന്ന് പറയാന്‍ ഇപ്പോഴത്തെ വിവരങ്ങള്‍ മതിയാകില്ല. വ്യക്തികേന്ദ്രീകൃതമായ പ്രവര്‍ത്തനരീതി ഒഴിവാക്കണമെന്ന നിലപാട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വകാലത്തെ പ്രവര്‍ത്തനത്തെയും സ്വാഭാവികമായി പരിശോധനയ്ക്ക് വിധേയമാക്കും.
സംസ്ഥാന നേതൃത്വത്തിന് ഈ പരിശോധനയില്‍നിന്ന് മാറിനില്‍ക്കാനാവില്ല. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സ്ഥാനാര്‍ഥി നിര്‍ണയം, പ്രചാരണരീതി, നേതാക്കളുടെ പെരുമാറ്റം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളില്‍ സംസ്ഥാന നേതൃത്വത്തിനും ഉത്തരവാദിത്വമുണ്ടെന്ന് കേന്ദ്ര നേതൃത്വം നേരത്തേ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അതിനാല്‍ പുതിയ മാര്‍ഗരേഖ നടപ്പാക്കുമ്പോള്‍ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടേറിയറ്റിന്റെ പ്രവര്‍ത്തനത്തിലും മാറ്റങ്ങള്‍ വരാം. ജില്ലാ കമ്മിറ്റികള്‍ക്ക് കൂടുതല്‍ സ്വതന്ത്രമായ ചര്‍ച്ചകള്‍ നടത്താനുള്ള അവസരം നല്‍കുന്നതും ബ്രാഞ്ച് തലത്തിലെ അഭിപ്രായങ്ങള്‍ മേല്‍ഘടകങ്ങളിലെത്തിക്കുന്നതും പ്രധാനമാകും.
അടുത്ത വര്‍ഷം അവസാനത്തോടെ ബ്രാഞ്ച് സമ്മേളനങ്ങള്‍ ആരംഭിക്കാനിരിക്കെ അതിനു മുമ്പ് സംഘടനാ സംവിധാനം പുനഃക്രമീകരിക്കാനാണ് ശ്രമം. കേന്ദ്ര നേതൃത്വത്തിന്റെ ചോദ്യാവലിക്ക് ലഭിക്കുന്ന മറുപടികള്‍ പരിശോധിച്ച്‌ സംസ്ഥാന തലത്തിലും ജില്ലാ തലത്തിലും തുടര്‍നടപടികള്‍ തീരുമാനിക്കുമെന്നാണ് വിവരം. പ്രാദേശിക പ്രശ്‌നങ്ങളില്‍ ഇടപെടല്‍, പ്രവര്‍ത്തകരുടെ സജീവ പങ്കാളിത്തം, നേതൃത്വത്തിന്റെ കൂട്ടായ പ്രവര്‍ത്തനം എന്നിവയ്ക്ക് പുതിയ രൂപരേഖയില്‍ ഊന്നല്‍ ലഭിച്ചേക്കും. അതിന്റെ ഭാഗമായി നിലവിലുള്ള ചില പ്രവര്‍ത്തനരീതികള്‍ മാറ്റേണ്ടിവരും.
കേരളത്തിലെ സി.പി.എമ്മില്‍ കേന്ദ്ര നേതൃത്വം നടത്തുന്ന ഇടപെടല്‍ അതിനാല്‍ ഒരു പതിവ് സംഘടനാ പരിശോധന മാത്രമല്ല. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരാജയത്തിനു പിന്നാലെ തുടങ്ങിയ നേതൃപരിശോധന ഇപ്പോള്‍ പാര്‍ട്ടിയുടെ അധികാരഘടനയെയും പ്രവര്‍ത്തനശൈലിയെയും വിലയിരുത്തുന്ന ഘട്ടത്തിലെത്തിയിരിക്കുകയാണ്. എം.എ. ബേബിയുടെ നേതൃത്വത്തില്‍ കേന്ദ്രം മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്ന തിരുത്തലുകള്‍ പിണറായി വിജയന്റെ സ്വാധീനത്തെ എത്രത്തോളം ബാധിക്കും എന്നത് ഇപ്പോള്‍ വ്യക്തമല്ല. എന്നാല്‍ 'പിണറായിസം' എന്ന് വിമര്‍ശകര്‍ വിശേഷിപ്പിക്കുന്ന വ്യക്തികേന്ദ്രീകൃത പ്രവര്‍ത്തനരീതിക്ക് നിയന്ത്രണം കൊണ്ടുവരാന്‍ പാര്‍ട്ടി തീരുമാനിക്കുമോ എന്നതാണ് ഈ നീക്കത്തിലെ പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ ചോദ്യം.
